Trong bối cảnh căng thẳng thương mại Mỹ-Trung leo thang và chi phí sản xuất tại Trung Quốc tăng cao, các nhà máy Trung Quốc đang đẩy mạnh đầu tư vào Việt Nam như một trung tâm sản xuất thay thế. Theo số liệu từ Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư), tổng vốn FDI đăng ký từ Trung Quốc vào Việt Nam trong 6 tháng đầu năm 2025 đạt 2,4 tỷ USD, tăng 35% so với cùng kỳ năm ngoái. Các lĩnh vực thu hút mạnh bao gồm điện tử, dệt may, năng lượng tái tạo và sản xuất linh kiện.

Sự gia tăng này không chỉ thúc đẩy xuất khẩu mà còn tạo áp lực lên thị trường ngoại hối. Tỷ giá CNY/VND dao động mạnh trong quý II, với đồng Nhân dân tệ suy yếu 1,5% so với VND do Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) nới lỏng chính sách tiền tệ. Điều này khiến các nhà đầu tư Việt Nam phải đối mặt với rủi ro tỷ giá khi thanh toán hàng nhập khẩu nguyên liệu từ Trung Quốc. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (SBV) đã can thiệp bằng cách phát hành tín phiếu hút bớt VND và điều chỉnh tỷ giá tham chiếu, nhưng dòng vốn FDI lớn vẫn tiếp tục gây sức cầu lên đồng nội tệ.

Một rủi ro đáng chú ý khác là sự phụ thuộc quá mức vào nguồn vốn Trung Quốc, đặc biệt trong các ngành công nghiệp chế biến chế tạo. Nếu PBOC thắt chặt kiểm soát vốn, các dự án tại Việt Nam có thể bị đình trệ. Tuy nhiên, xét về dài hạn, làn sóng đầu tư này mang lại cơ hội cho các nhà đầu tư chứng khoán, đặc biệt là các cổ phiếu ngành khu công nghiệp như IDC, SZC hay các doanh nghiệp logistic như GMD, VSC. Nhóm cổ phiếu bất động sản khu công nghiệp đã tăng trung bình 18% từ đầu năm, phản ánh kỳ vọng vào dòng vốn FDI.

Kết luận, nhà đầu tư cần theo dõi sát diễn biến tỷ giá CNY/VND và chính sách quản lý vốn của Trung Quốc. Trong ngắn hạn, xu hướng dịch chuyển sản xuất ủng hộ các ngành liên quan, nhưng việc đa dạng hóa danh mục với các tài sản phòng vệ như vàng hoặc trái phiếu là cần thiết để quản lý rủi ro biến động vĩ mô.