Ngày 30 tháng 7 năm 2026, kỳ lân AI nội địa – Zhipu AI chính thức công bố hoàn tất vòng tài trợ Pre-IPO mới, với sự tham gia của các quỹ công nghiệp quốc gia, nhiều gã khổng lồ công nghệ hàng đầu và các tổ chức tài chính danh tiếng, tổng tài trợ vượt 60 tỷ USD, định giá toàn công ty vượt 1.000 tỷ NDT. Tin tức trọng đại này nhanh chóng kích hoạt các cổ phiếu khái niệm AI trên thị trường cổ phiếu A, nhiều cổ phiếu mô hình lớn AI, tính toán và ứng dụng đồng loạt tăng giá vào buổi chiều, đến cuối phiên, toàn ngành AI tăng 2,8%, trong đó các cổ phiếu trụ cột như Visual China, iFLYTEK, Kunlun Tech tăng trên 5%.

Định giá nghìn tỷ Zhipu AI: Rào cản kỹ thuật và thương mại hóa song hành

Là một trong những đội ngũ tiên phong phát triển mô hình ngôn ngữ lớn tại Trung Quốc, dòng mô hình GLM do Zhipu AI tự phát triển liên tục dẫn đầu trong nhiều điểm chuẩn quốc tế, đặc biệt có lợi thế vượt trội về suy luận logic, hiểu đa phương thức và xử lý ngữ nghĩa tiếng Trung. Khoản tài trợ này chủ yếu dành cho phát triển thế hệ mô hình nền tảng tiếp theo, triển khai sâu vào các tình huống dọc ngành và mở rộng thị trường nước ngoài. CEO Trương Bằng cho biết tại sự kiện tài trợ rằng Zhipu AI đã hợp tác với hơn 2.000 khách hàng trong ngành, bao gồm tài chính, y tế, giáo dục, chính phủ, doanh thu thương mại hóa trong năm 2026 dự kiến vượt 5 tỷ NDT.

Việc định giá vượt nghìn tỷ lần này đánh dấu sự công nhận của thị trường vốn đối với các mô hình lớn AI từ 'công nghệ thúc đẩy' sang 'thương mại hóa thúc đẩy'. So với lo ngại về 'bong bóng' cổ phiếu AI trước đó, trường hợp tài trợ của Zhipu AI cung cấp xác nhận thương mại hóa vững chắc. Theo báo cáo của Yueya Finance, trong cơ cấu doanh thu của Zhipu AI, dịch vụ API cho doanh nghiệp chiếm khoảng 55%, giải pháp tùy chỉnh ngành chiếm 30%, còn lại là doanh thu công nghệ và hệ sinh thái. Tỷ lệ duy trì khách hàng của công ty vượt 90%, cho thấy tính bám dính sản phẩm cao.

Phân tích biến động ngành: Vốn tập trung vào tăng trưởng xác định

Theo dòng vốn sau giờ giao dịch, dòng vốn ròng chính của nhóm cổ phiếu AI là khoảng 8,7 tỷ NDT, trong đó mô hình lớn, chip tính toán và ứng dụng triển khai hút tiền nhất. Nhà phân tích chiến lược Lý Minh của Huatai Securities cho biết: 'Sự kiện tài trợ của Zhipu AI củng cố kỳ vọng của thị trường về tính thương mại hóa bền vững của mô hình lớn AI, đặc biệt đối với các công ty đã có khách hàng tiêu biểu và hàng rào tình huống dọc, vốn có mức độ xác định cao hơn.' Cụ thể, các cổ phiếu dẫn đầu trong ngày thường có ba đặc điểm: thứ nhất là hợp tác kinh doanh rõ ràng với mô hình lớn, ví dụ như Sugon cung cấp tài nguyên tính toán cho Zhipu AI; thứ hai là có sản phẩm ứng dụng AI trưởng thành, như mảng giáo dục thông minh của iFLYTEK; thứ ba là có khả năng xuất khẩu, như sản phẩm AI xã hội nước ngoài của Kunlun Tech.

Đáng chú ý là biến động lần này không phải là đầu cơ vô tổ chức mà thể hiện sự phân hóa cấu trúc. Một số cổ phiếu thuần túy khái niệm đã tăng quá mức trước đó đã giảm sau khi tăng, trong khi các cổ phiếu trụ cột có nền tảng cơ bản tiếp tục mạnh lên. Điều này phản ánh rằng đầu tư chủ đề AI hiện nay đã bước vào giai đoạn 'loại bỏ cái giả giữ cái thật', các nhà đầu tư tổ chức chú ý hơn đến khả năng chuyển đổi doanh thu thực tế và hào công nghệ của doanh nghiệp.

Giải thích xu hướng ngành: Mô hình lớn AI bước vào giai đoạn giải phóng giá trị

Khoản tài trợ nghìn tỷ của Zhipu AI không phải là trường hợp cá biệt. Từ năm 2026, nhiều doanh nghiệp mô hình lớn AI trong và ngoài nước đã hoàn thành các khoản tài trợ lớn, tổng tài trợ trong lĩnh vực AI toàn cầu đã vượt 50 tỷ USD, tăng 60% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, tỷ trọng tài trợ ở tầng mô hình nền tảng giảm, trong khi tầng ứng dụng và công cụ tăng, cho thấy ngành AI đang chuyển từ 'cuộc đua mô hình' sang 'cuộc đua ứng dụng'. Trung tâm nghiên cứu ngành công nghiệp của Yueya Finance cho rằng năm 2026 là năm chuyển giao then chốt cho thương mại hóa AI, thể hiện ở ba cấp độ:

• Chi phí giảm nhanh: Nhờ tối ưu suy luận và đổi mới chip, chi phí gọi API mô hình lớn đã giảm khoảng 70% trong năm qua, giúp các doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng có thể tiếp cận năng lực AI, kích hoạt mạnh mẽ nhu cầu thị trường.
• Thâm nhập tình huống sâu: Các lĩnh vực dọc như tài chính, y tế, công nghiệp xuất hiện nhiều ứng dụng AI nguyên sinh giá trị cao, như tư vấn đầu tư thông minh, chẩn đoán hỗ trợ AI, kiểm tra chất lượng thông minh công nghiệp, và đã bắt đầu tạo ra doanh thu quy mô.
• Môi trường chính sách nới lỏng: Nhiều tỉnh thành của Trung Quốc ban hành các chính sách hỗ trợ ngành AI, bao gồm trợ cấp tính toán, mở dữ liệu, danh sách tình huống, cung cấp môi trường kinh doanh thuận lợi cho các doanh nghiệp AI.

Đánh giá hậu thị trường của tổ chức: Nắm bắt ba chủ đề đầu tư chính

Trước sức nóng thị trường do sự kiện tài trợ của Zhipu AI, nhiều công ty chứng khoán đã công bố quan điểm mới nhất. Nhà phân tích trưởng về máy tính của CITIC Securities, Trương Vũ chỉ ra rằng: logic dài hạn của cổ phiếu khái niệm AI không thay đổi, nhưng trong ngắn hạn cần chú ý đến sự phù hợp giữa định giá và hiệu quả kinh doanh. Ông khuyến nghị nhà đầu tư tập trung vào ba chủ đề chính:

1. Cơ sở hạ tầng tính toán AI: Với nhu cầu đào tạo và suy luận mô hình lớn tiếp tục tăng, các mắt xích chip AI nội địa, máy chủ và mô-đun quang có độ xác định cao nhất, khuyến nghị chú ý các cổ phiếu như Sugon, Hygon, Zhongji Innolight.
2. Nhà lãnh đạo ứng dụng dọc AI: Trong các ngành có tốc độ triển khai nhanh như tài chính, y tế, giáo dục, các công ty hàng đầu có hàng rào dữ liệu và tình huống sẽ đạt lợi nhuận trước, như Tonghuashun, Winning Health, Seewo.
3. AI + Xuất khẩu: Các sản phẩm dạng công cụ của công ty AI Trung Quốc trên thị trường nước ngoài (như tạo video, xã hội, thương mại điện tử) tăng trưởng nhanh, khuyến nghị chú ý Kunlun Tech, Wondershare.

Bên cạnh đó, Guotai Junan khuyến cáo nhà đầu tư chú ý rủi ro, cho rằng tỷ lệ P/E của ngành AI hiện đã ở mức cao trong ba năm, cần cảnh giác sự điều chỉnh sau khi bong bóng tâm lý quá nóng. Tổ chức này đề xuất áp dụng chiến lược 'lõi + vệ tinh', lấy cổ phiếu trụ cột AI làm nền tảng, tham gia vào đàn hồi chủ đề ngắn hạn, nhưng kiểm soát tổng vị thế.

Kết luận: Đầu tư AI từ 'câu chuyện' sang 'kết quả'

Khoản tài trợ nghìn tỷ của Zhipu AI không chỉ là cột mốc của một công ty, mà còn là dấu hiệu cho thấy ngành AI Trung Quốc đang trưởng thành và thương mại hóa tăng tốc toàn diện. Đối với nhà đầu tư, xu hướng cổ phiếu khái niệm AI đã chuyển từ 'thúc đẩy khái niệm' sang 'thúc đẩy kết quả', trong tương lai cần chọn lọc kỹ các cổ phiếu có nền tảng cơ bản vững chắc và thương mại hóa rõ ràng. Yueya Finance sẽ tiếp tục theo dõi các động thái trong ngành AI, mang đến cho độc giả những tham khảo đầu tư chuyên sâu, thực tiễn.

(Bài viết này không cấu thành lời khuyên đầu tư, thị trường có rủi ro, đầu tư cần thận trọng.)